Program Festiwalu „Puls Literatury w Łodzi” 2022

Festiwal  Puls Literatury w Łodzi odbędzie się w dniach 26 listopada – 4 grudnia 2022 roku. Tematem przewodnim tegorocznej edycji festiwalu jest „Wielka migracja”, nawiązująca do roku romantyzmu polskiego, ale i do sytuacji dzisiejszych uchodźców.

Na program składają się spotkania, panele dyskusyjne, koncerty, rozstrzygnięcia konkursów, w tym cenionego OKP im. Jacka Bierezina, a także performance (w powstałej w OFF Piotrkowska Center scenie OFF). Tradycyjnie Festiwal zakończy się wielką Galą Nagrody Tuwima w Monopolis, którą uświetni koncert Opla-Stasiuk-Trzaska.

Szczególnie serdecznie zapraszam 3 grudnia na „Dzień Jacka Bierezina”, podczas którego o godzinie 16.15 odbędzie się spotkanie autorskie Tomasza Mielcarka i mojej skromnej osoby, które poprowadzi Jakub Pszoniak.

Festiwal Puls Literatury to największe święto literackie w regionie – XVI edycja Festiwalu jest organizowana przez Dom Literatury w Łodzi i Stowarzyszenie Pisarzy Oddział w Łodzi.

Program

Sobota

26.11

10.30-10.45 Otwarcie Targów Gier i Książki oraz Festiwalu Puls Literatury – miejsce: Hala EXPO (Politechniki 4)
10.45-11.20 Maciej Kaźmierczak Porzuceni (prow. Julia Sroczyńska) – miejsce: Hala EXPO (Politechniki 4) – wydarzenie towarzyszące

11.00-15.00 Warsztaty z przekładu literackiego z języka angielskiego na polski – na zapisy (prow. Krzysztof Majer)
18:00-19:00 Joanna Bator Ucieczka niedźwiedzicy (prow. Anna Groblińska)
19:15-20:30 MIGRACJE: LAMPEDUSA Jarosław Mikołajewski i Dobrosław Kot (prow. Przemysław Owczarek)
20:45-21:45 Darek Foks Pocałunek na placu Wolnica (prow. Rafał Gawin)

Niedziela

27.11

11.00-15.00 Warsztaty z przekładu literackiego z języka angielskiego na polski – na zapisy (prow. Krzysztof Majer)
15:00-15:45 Finał konkursów na komiks poświęcony Marii Konopnickiej i Józefowi Mackiewiczowi – wydarzenie towarzyszące
16:00-17:00 Franz Kafka Dzienniki, rozmawiają: tłumacz Łukasz Musiał i Paweł Pieniążek
17:15-18:15 Wit Szostak Szczelinami (prow. Paulina Frankiewicz)
18:30-19:30 MIGRACJE: AMERYKA Ewa Winnicka Greenpoint. Kroniki małej Polski (prow. Mateusz Sidor) 19:45-21:00 Bronisław Piłsudski Waldemar Czechowski – spotkanie i pokaz filmu (prow. Magdalena Roguś)

Poniedziałek

28.11

18:00-18:30 Krzysztof Guzek, projekty okładek do książek Janusza A. Zajdla – wernisaż. Wydarzenie towarzyszące
18:30-19:00 Obraz+Tekst=Sztuka. Dzieciństwo – wernisaż. Wydarzenie towarzyszące
19:00-20:00 Piotr Siemion Bella, ciao (prow. Mateusz Sidor)
20:15-21:15 Łukasz Barys Jeśli przecięło cię na pół (prow. Maciej Robert)

Wtorek

29.11

19:00-20:00 Agnieszka Kościańska i Michał Petryk Odejdź. Rzecz o polskim rasizmie (prow. Krzysztof Dudek)
20:15-21:30 FIKCJE NA KONIEC ŚWIATA David Markson Kochanka Wittgensteina – tłumacz Krzysztof Majer, John Barth Opowiadać dalej – tłumacz Maciej Świerkocki (prow. Kacper Bartczak)

Środa

30.11

18:00-19:00 MIGRACJE: SZWECJA Wiktoria Michałkiewicz Kraj nie dla wszystkich. O szwedzkim nacjonalizmie (prow. Jarosław Płuciennik)
19:15-20:30 MIGRACJE: GRANICA Andrzej Muszyński, Karolina Szymańska (prow. )
20:45-21:45 Filip Zawada Weź z nią zatańcz (prow. Łukasz Barys)

Czwartek

1.12

18:00-19:15 Grzegorz Wróblewski, Krzysztof Jaworski, Anna Matysiak (prow. Rafał Gawin)
19:30-20:30 MIGRACJE: UKRAINA Natalia Śniadanko Porządne papiery arcyksięcia Wilhelma (prow. Natalia Lemann)
20:45-21:45 MIGRACJE: UKRAINA Ziemowit Szczerek Wymyślone miasto Lwów
(prow. Natalia Królikowska)
22:00-22.20 Finał konkursów poetyckich im. Zbigniewa Dominiaka oraz im. Witolda Sułkowskiego

Piątek

2.12

17:00-18:00 MIGRACJE: ANGOLA Aaiun Nin Pęknięte połówki mlecznego słońca (prow. Anna Marchewka)
18:15-19:15 Spotkanie z nominowanym do Nagrody Literackiej im. Juliana Tuwima – Jerzy Jarniewicz (prow. Maciej Robert)
19:30-20:30 Spotkanie z nominowaną do Nagrody Literackiej im. Juliana Tuwima – Renata Lis (prow. Paulina Frankiewicz)
20:45-21:45 Spotkanie z nominowanym do Nagrody Literackiej im. Juliana Tuwima – Michał Witkowski (prow. Łukasz Barys)

Sobota

3.12

Dzień Jacka Bierezina

16:00-16:10 Otwarcie Dnia Jacka Bierezina / wiersze patrona konkursu
16:15-16:45 Piotr Gajda i Tomasz Mielcarek (prow. Jakub Pszoniak)
16:50-17:20 Ogłoszenie wyników konkursu krytycznoliterackiego i Turniej Jednego Wiersza o „Czekan Jacka Bierezina” (prow: Marcin Bałczewski i Rafał Gawin)
17:25-17:55 Tomasz Berrached i Michalina Janyszek (prow. Rafał Gawin)
18:00-18:30 Piotr Sobolczyk i Samantha Kitsch (prow. Agata Ludwikowska)
18:35-19:05 Prezentacja nominowanych do Nagrody Głównej w konkursie im. Jacka Bierezina (prow. Marcin Bałczewski i Rafał Gawin)
19:10-19:40 Anna Dwojnych i Sławomir Płatek (prow. Rafał Gawin)
19:45-20:15 Michał Murowaniecki i Marta Ewa Romaneczko (prowa. Łukasz Barys)
20:20-20:50 Marcin Mokry i Jakub Pszoniak (prow. Rafał Gawin)
21:00-22:00 Kirszenbaum – koncert
22:15-22:55 Anouk Herman i Jakub Sęczyk (prow. Paweł Kaczmarski)
23:00-23:30 Ogłoszenie wyników konkursów: Turnieju Jednego Wiersza „O Czekan Jacka Bierezina” i konkursu im. Jacka Bierezina

18:00-19:00 MIGRACJE: AMERYKA Magda Melnyk Meksyk, moja miłość. Historia Eleny Poniatowskiej. (prow. Ewa Tyszko) Miejsce: galeria DL

Niedziela

4.12

Monopolis (Kopcińskiego 62a)

17.00 | Gala Nagrody Literackiej im. Juliana Tuwima - Koncert Opla Stasiuk Trzaska.

Marcinkowski i Pszoniak w IM

Instytut Mikołowski zaprasza - 18.11.2022, godz. 18 – spotkanie wokół nowych tomów wierszy: Grzegorz Marcinkowski „Cudze pieśni” (Fundacja Duży Format, 2022) i Jakub Pszoniak „Lorem ipsum” (Biuro Literackie, 2022).

Utrata możliwości bezpośredniego transmitowania głosu wynika z odbioru coraz bardziej pokawałkowanego świata, doznawanego w enigmatycznych, dotkliwie znikliwych fragmentach, dlatego też w Cudzych pieśniach Grzegorza Marcinkowskiego, właściwie w każdym wierszu, poruszamy się w sferze niedocieczonych rozpoznań, ledwo uchylonych kulis absorbujących autora sytuacji lub stanów, natrafiając na ścieśnione oznajmienia, które tylko sugerują – jak ma to miejsce w kapitalnym rozdziale O wypadkach - co dany wgląd konkretnie może nam przynieść w swej momentalności przedstawienia, wikłającego się w daremnej i, na swój sposób, tragicznej komunikacji z drugim. Taki krój poetyckiego głosu bardziej mrowi niż pokazuje. Dlatego Marcinkowski odrzuca mielizny realistycznego uwidocznienia, koncentrując się na dłuższych lub krótszych, ale zawsze rozstrajających, relacjach z doświadczania niewiadomego. Rodzaj autorskiego signum wywodzi się z konieczności wyławiania ukrytych znaczeń za pomocą języka – kodującego częstokroć pleniący się sens w metaforycznym układzie - który dobywa ich mocno sfatygowaną postać, czyniąc zeń szereg ruchliwych wyjawień. Spiętrza się przez to tok samej wypowiedzi, co wiąże się z potrzebą prędkich zmian planów akcji wywiedzionych z ostrych kątów załamującej się raz po raz narracji albowiem Trop na powierzchni, reszta się wyjaśni/ Reszta nastąpi, gdy wysiedzisz zmrok. Dzięki temu cudze staje się bardziej oswojone, nie tracąc nic ze swego złowieszczego charakteru, i daje się przeto odczytać jako suma własnych zmagań z bezwładem obcości, gdyż kołowacieje cisza, a ten co mnie szuka, wwierca się w śpiew.

Maciej Melecki

GRZEGORZ MARCINKOWSKI (ur. 1987) – poeta, recenzent, pracownik. Laureat 10. edycji projektu Połów, organizowanego przez Biuro Literackie. Autor dwóch tomów wierszy: Znany motyw oglądania wielokrotnie oglądanych zdjęć (Fundacja Duży Format, Warszawa 2018) i Letarg (Zaułek Wydawniczy Pomyłka, Szczecin 2018). Mieszka w Dąbrowie Górniczej.

lorem ipsum to drugi po Chyba na pewno z 2019 roku tom poetycki Jakuba Pszoniaka wydany w Biurze Literackim w ramach projektów wydawniczych towarzyszących festiwalowi Stacja Literatura (dotąd odbywał się on w Stroniu Śląskim, od tego roku umiejscowi się w Kołobrzegu). Autor wcześniej był także laureatem Połowu i pracowni Pierwsza książka wierszem.

Jak zauważają krytycy, który mieli już okazję poznać lorem ipsum, w książce tej mieszkający w Bytomiu Jakub Pszoniak mierzy się z realiami późnego kapitalizmu, kategoriami lokalności i wspólnotowości, a także społecznej odpowiedzialności sztuki. W ujęciu Jakuba Sęczyka wiersz Pszoniaka to „laboratorium, w którym można testować różne potencjalności, zanim jeszcze się wydarzyły czy pomimo tego, że się wydarzyły”.

„Poraża mnie ta książka niebywałą gęstością zderzeń i kontrastów – jej czyste, szlachetne, nieskalane zaangażowanie bije w pustkę, w ‘nic’ poza słowem, kulturą, przyjętą wśród poetów wrażliwością, poza wiarą w możliwość uporządkowania świata” – zauważa Karol Maliszewski i dodaje: „Pszoniak znalazł własny idiom na wykłócanie się z syfem tego świata, na cierpliwe punktowanie jego ‘humanistycznych’ słabości”.

Sam poeta w rozmowie z Jakubem Sęczykiem poszerza kategorię zaangażowania o nierozerwalny związek prywatnego i politycznego oraz naturę zła: „Zależało mi na tym, żeby w tej książce polityczne pisało się przez prywatne, a prywatne czytało się przez społeczne. Przemoc jest niestety jednym z motorów świata. To immanentna siła, choć dyktowana przecież wolą. Natura zła – a przemoc jest jej przejawem – to problem, z którym filozofia mierzy się od swego początku”.

JAKUB PSZONIAK to polski poeta i grafik. Studiował filozofię i socjologię. Jest laureatem Wrocławskiej Nagrody Poetyckiej Silesius w kategorii debiut roku za tom Chyba na pewno. Był nominowany również do Nagrody Poetyckiej im. Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego. Publikował w czasopismach naukowych i literackich. Współorganizował scenę literacką festiwalu SlotArt. Pszoniak jest również autorem wyboru wierszy Mirona Białoszewskiego Z dnia robię noc. Według Joanny Mueller jego osobistą twórczość łączy z warszawskim poetą: „interwencyjność poezji, czyli etyczne nakierowanie estetyki na to, co zdarza się w świecie oraz w języku tu i teraz, zabieranie głosu w sprawach społeczno-politycznych, ale tak, żeby prywatny głos poetycki ocalić przed sztampowością mowy gazet, serwisów i sztandarów”.

Wyciąg z ruinowiska (jazz, oi! oi!)

Wyciągu z ruinowiska ciąg dalszy, nieunikniony, niezaniechany. A wczoraj, w listopadowym, undergroundowo chłodnym i deszczowym klimacie, „kopalniane” wydobycie (m.in.) dwóch perełek: Amadeus Chamber Orchestra pod dyrekcją najsłynniejszej polskiej dyrygentki Agnieszki Duczmal (na płycie jedna z najlepszych interpretacji Adagio Tomaso Albononiego), a na okrasę jazzowa suita angielskiego pianisty Stana Traceya i jego kwartetu zainspirowana Under Milk Wood, słuchowiskiem BBC z 1953 walijskiego poety Dylana Thomasa. Artefakty, moi drodzy. Artefakty przed wiersze.

Premiera książkowa Domu Literatury – Ewa Filipczuk

 

Nakładem Stowarzyszenia Pisarzy polskich Oddział w Łodzi i Domu Literatury w Łodzi ukazała się książka poetycka Ewy Filipczuk Czerwień, kolory ziemi (Łódź 2022). Książka ukazała się w serii „Białe kruki, czarne owce, tom 15.

 

Pamięć

Światełko Pamięci dla przyjaciół, poetów, którzy odeszli:

Marciusz Moroń (1969-2008);

Artur Fryz (1963-2013);

 Zdzisław Jaskuła (1951-2015);

Jerzy Suchanek (1953-2018);

Arkadiusz Kremza (1975-2020).