środa, 11 czerwca 2014

Wokół Marka Hłaski w Mikołowie



Instytut Mikołowski zaprasza w dniu 13.06.2014 roku o godzinie 18.00 na spotkanie poświęcone premierze książki Marka Hłaski Listy (Agora, 2014) połączone z promocją trzeciego wydania książki Piękny dwudziestoletni. Biografia Marka Hłaski Andrzeja Czyżewskiego (Prószyński i S-ka, 2012). W spotkaniu udział wezmą: Andrzej Czyżewski oraz prof. Anna Nasiłowska. Prowadzenie: Maciej Melecki i Krzysztof Siwczyk.  Podczas spotkania - które odbędzie się w przeddzień 45 rocznicy śmierci Marka Hłaski - będzie można nabyć obydwie książki.

Książka „Marek Hłasko. Listy” ukazuje się w przeddzień 45 rocznicy śmierci Marka Hłaski oraz w roku kiedy przypada 80 rocznica jego urodzin. Inauguruje serię wznowień dzieł Marka Hłaski w nowej szacie graficznej autorstwa Urszuli Pągowskiej i Andrzeja Pągowskiego, w której ukażą się: Piękni dwudziestoletniPierwszy krok w chmurachSowa, córka piekarzaDrugie zabicie psa/Nawrócony w Jaffie

„Marek Hłasko. Listy” to dramatyczna historia życia jednego z największych polskich pisarzy opowiedziana w listach. To więcej niż świadectwo. To fascynująca opowieść o miłości, przyjaźni, pisaniu i walce o własne miejsce w literaturze i świecie.

„Hłasko ostatnio bywa bohaterem książek w stylu „PRL na pikantnie" ale jego dzieł w księgarniach brak. To się jednak zmienia - nową edycję wybranych pozycji z dorobku Hłaski inauguruje premierowo wydany tom jego listów, które układają się w życiorys bardziej przenikliwy i dotkliwy niż w jego biografiach"

Juliusz Kurkiewicz, Gazeta Wyborcza

Zbiór zawiera 363 listy Marka Hłaski (z czego ponad połowa nie była dotąd publikowana) kierowane do różnych osób w tym przede wszystkim do matki – Marii Hłasko, do najważniejszego wydawcy Hłaski – Jerzego Giedroycia, do Sonji Ziemann – żony Marka Hłaski, a w ostatnich latach jego życia eksżony, do bardzo mu bliskiej Agnieszki Osieckiej, oraz do przyjaciół w Izraelu.

Książkę wstępem opatrzył Andrzej Czyżewski – najbliższy krewny i i jedyny spadkobierca matki pisarza Marii Hłasko, autor wyboru i opracowania listów zawartych w książce.

O książce Piękny dwudziestoletni. Biografia Marka Hłaski, Andrzeja Czyżewskiego:

 Hłasko już za życia stał się legendą, a jego przedwczesna śmierć w 1969 roku (miał zaledwie 35 lat) tylko tę legendę wzmocniła. Nazywany był polskim Jamesem Deanem, a literacko porównywany do Ernesta Hemingwaya. Autor biografii Andrzej Czyżewski – cioteczny brat Marka Hłaski – w swojej wciągającej opowieści nie tylko burzy wiele mitów, ale też przytacza wiele nieznanych faktów z życia Hłaski. 

Ostatnich kilka lat znacznie wzbogaciło wiedzę o losach życia Marka Hłaski. Udało się dotrzeć do nieznanych przedtem materiałów. Starałem się, przygotowując kolejne wydanie, uzupełnić je o wszystko to, co dotychczas nie było znane. O to, co rozszerza wiedzę o życiu pisarza. Wydanie to jest też znacznie rozszerzone w stosunku do poprzednich, wzbogacone o dużą ilość ilustracji – fotografii i reprodukcji dokumentów.

Andrzej Czyżewski

Trzecia edycja biografii Marka Hłaski to najlepsze wydanie tej książki. Rozpoczynając od przyciągającej uwagę okładki książki w twardej oprawie, niestandardowym formacie, a kończąc na zawartości. Biografia Hłaski to ponad 580 stron pasjonującej lektury z licznymi fotografiami wplecionymi w tekst: są tu zarówno zdjęcia samego pisarza, jego rodziny, ukochanych kobiet, jak i reprodukcje dokumentów z archiwum IPN-u, Archiwum MSZ, dokumentów osobistych, listów, artykułów na temat pisarza i okładek książek.
Jednak największym atutem tego wydania książki jest wzbogacenie jej o kolejny rozdział, zatytułowany; „Życie po życiu”, zawierający komentarze do tematów budzących nieustanne spekulacje: legendy pisarza, okoliczności Jego śmierci, relacji z matką, informacji dotyczących rzekomej współpracy pisarza ze Służbą Bezpieczeństwa i okoliczności pozostania Hłaski za granicą. Zebrane w tym rozdziale nieznane wcześniej dokumenty dotyczące życia pisarza, to m.in. materiały znajdujące się w Instytucie Pamięci Narodowej, poświęcone zarówno Hłasce, jak i osobom z nim związanym.Kolejnym elementem wzbogacającym wiedzę o pisarzu jest korespondencja Andrzeja Czyżewskiego z Henrykiem Giedroyciem i kilku innymi adresatami. 

Tematem obszernie omówionym w książce jest legenda pisarza, nieustannie reinterpretowana, szczególnie przez osoby nie znające do końca biografii i twórczości pisarza. W miarę upływu lat takich sensacyjnych informacji przybywa, na co zwraca uwagę biograf pisarza, szczegółowo je wyjaśniając. Biografia Hłaski zawiera też obszerny tekst („Gry, wcale nie miłosne. Wokół Marka Hłaski”) dotyczący książki Barbary Stanisławczyk „Miłosne gry Marka Hłaski”. Książka ta cieszy się dużą popularnością, jednak mimo ukazania się na rynku wydawniczym w 2009 roku jej drugiego wydania, nadal zawiera wiele nieprawdziwych relacji na temat pisarza. Andrzej Czyżewski wskazuje i wyjaśnia te nieścisłości, szczególnie dużo uwagi poświęcając omówieniu rozdziałów dotyczących relacji Sonji Ziemann i Marka Hłaski, a także okoliczności śmierci i pogrzebu pisarza. 

Biografia Marka Hłaski pióra Andrzeja Czyżewskiego to wspaniałe źródło wiedzy na temat pisarza, zarówno dla wielbicieli, jak i osób nie znających jeszcze życiorysu autora „Pierwszego kroku w chmurach”.

Książka obok faktów typowo biograficznych, zawiera także obszerne fragmenty komentujące proces twórczy pisarza, a także okoliczności powstania jego kolejnych utworów. Całość składa się na najlepszą biografię Marka Hłaski, którą na pewno trzeba obowiązkowo przeczytać, aby poznać prawdziwego autora „Pięknych dwudziestoletnich”: Czystego, dobrego, bez gniewu .

Kamila Sowińska, Hłasko, wiecznie „Piękny dwudziestoletni”

Instytut Mikołowski
ul. Jana Pawła II 8/ 5
43-190 Mikołów


wtorek, 10 czerwca 2014

Werdykt X OKL Złoty Środek Poezji - Kutno 2014

Jury X Ogólnopolskiego Konkursu Literackiego na najlepszy poetycki debiut książkowy roku 2013 – Złoty Środek Poezji Kutno 2014 w składzie: Karol Maliszewski – przewodniczący, Krzysztof Kuczkowski i Wojciech Kudyba po przeczytaniu 70 zgłoszonych na konkurs tomików wierszy postanowiło przyznać następujące nagrody i wyróżnienia (link).

poniedziałek, 9 czerwca 2014

Finaliści Nagrody Poetyckiej Orfeusz

5 czerwca 2014 roku jury III edycji Nagrody im. K. I. Gałczyńskiego ORFEUSZ  za najlepszy tom poetycki roku, w składzie: Jan Stolarczyk (przewodniczący), Tomasz Burek, Wojciech Kudyba, Wojciech Ligęza i Feliks Netz, spośród dwudziestu nominowanych wcześniej do nagrody książek, wyłoniło finałową piątkę. Nazwiska finalistów, nominowane do finału książki oraz towarzyszące nominacjom uzasadnienia jurorów znajdują się na stronie internetowej nagrody (link).

czwartek, 5 czerwca 2014

Nagrodyzm?


Bieżące dysputy o współczesnej poezji najtrafniej można określać mianem „cyklicznych”. Pojawiają się kilka razy w roku, prawie wyłącznie w kontekście ogłaszanych nominacji do nagród literackich. Bywają pożądane wyłomy w tej z góry zaplanowanej periodyzacji, ale na nieszczęście dla samej dyskusji, jak dotychczas były to raczej strzały kulą w płot, którym opasane jest poetyckie getto. Zostawmy na boku nietrafione argumenty wygłaszane ex cathedra, spuśćmy na nie zasłonę milczenia. Skierujmy słuch i wzrok w stronę miejsc, w których rozgrywa się codzienne życie środowiskowe, tak odmienne w swoim wyrazie od tego postulowanego przez literackich luminarzy (ale tylko postulowanego) – ku „ścianie płaczu”, którą tworzą cegiełka po cegiełce (całkiem jak u Watersa*) fora internetowe. 

Na jednym z nich, można było się natknąć niedawno na opinię odnoszącą się pośrednio do recepcji współczesnej polskiej poezji. Jej autorem jest Radosław Wiśniewski, który określił bieżące funkcjonowanie instytucji nagrody poetyckiej mianem „nagrodyzmu”. Napisał Radek: „Teraz mam wrażenie - bo badań nie przeprowadzałem - jest znacznie więcej nagród a znacznie mniej bieżącego życia literackiego. W zasadzie autor dobry, sensowny ale który nie dostał nagrody albo chociaż nie został nominowany - nie jest poważany. Nie ma chyba już za bardzo możliwości, żeby mieć jako-taką pozycję czytelniczo-krytyczną bez nagród (…)

Bolesne to stwierdzenie dla autorów nigdy jak dotąd nie nominowanych, z których każdy bez wyjątku  pragnie być poetą z kategorii „poważanych”, w jakiej nie mieszczą się już twórcy tylko „dobrzy” i „sensowni”. Ich „niemoc” najtrafniej opisują blurby zamieszczane na autorskich tomikach, z których wszystkie anonsują narodziny drugiego Rimbauda, aczkolwiek póki co bez „papierów” w postaci nośnej medialnie (w ścisłym znaczeniu środowiskowym) nominacji na koncie. Taka sytuacja z oczywistych względów bywa dla tej grupy poetów dosyć opresyjna, szczególnie w czasach zaniku obiegu krytyczno-literackiego z prawdziwego zdarzenia, zastąpionego „nagrodyzmem” właśnie. 

Tymczasem nic nie wskazuje na to aby diagnoza, a właściwie komentarz Wiśniewskiego mógł w najbliższym czasie wiele stracić na celności. Zdaniem prof. Edwarda Kasperskiego („Tekstualia”, 2012): „Wpływ (…) mediów na literaturę okazał się wielotorowy i głęboki, gdyż media – zwłaszcza najnowsze, najbardziej zaawansowane technologicznie – stały się ogniwami uczestniczącymi i pośredniczącymi we wszystkich fazach powstawania i nagradzania literatury. Medialna recepcja i ocena (w tym intensywna, nierzadko skandalizująca reklama, nagłośnienie, publicity) stały się wpływowym czynnikiem stanowiącym o sukcesie lub porażce dzieła, a tym samym o awansie albo degradacji autora”. Czy warto w związku z tym szukać jakiegoś pocieszenia? Może tak, a może nie, lecz na pewno nie w literaturze.



* Rogera z Pink Floyd

poniedziałek, 2 czerwca 2014

Seryjni w Łodzi



Dom Literatury w Łodzi zaprasza w dniu 5.06.2014 r. (czwartek) o godz.19:00  do Kawiarni Literackiej na spotkanie z Seryjnymi poetami. Tym razem w Łodzi pojawią się Adam Poprawa i Adam Wiedemann. Prowadzenie Maciej Robert. 

Adam Poprawa to krytyk literacki i muzyczny, poeta, urodzony ur. w 1959 r. Obecnie pracuje na polonistyce Uniwersytetu Wrocławskiego. Wydał m.in. tomiki poetyckie Komentarz do Dantego (1990) i Koncert na adwent (1995), monografię Kultura i egzystencja w poezji Jarosława Marka Rymkiewicza (1999), zbiór szkiców Formy i afirmacje (2003), prozę Walce wolne, walce szybkie (2009 WBPiCAK, książka nominowana do nagrody NIKE 2010 , w kategorii proza). Publikował w „Czasie Kultury”, „Jazz Forum”, „Kresach”, paryskiej „Kulturze”, „Literaturze na Świecie”, „Odrze”, „Pograniczach”, „Tekstach Drugich”, „Twórczości”, „Tygodniku Powszechnym” i innych pismach. 27 maja 2014 roku ukazała się  nowa książka Adama Poprawy Kobyłka apokalipsy (Biblioteka Prozy Współczesnej, t. 3, Wydawnictwo WBPiCAK). 

Adam Wiedemann  to poeta, prozaik, eseista oraz tłumacz, urodzony w 1967 r. Pisarz wydał siedem tomów wierszy: Samczyk (1996), Konwalia (2001), Kalipso (2004), Pensum (2007), Filtry (2008), Dywan (2010), trzy książki prozatorskie Wszędobylstwo porządku (1997), Odpowiadania (2011), Sęk Pies Brew (1998), zbiór zapisów onirycznych Sceny łóżkowe (2005) oraz tom wierszy zebranych Czyste czyny (2009). Adam Wiedemann   publikował m.in. w „Tygodniku Powszechnym”, „Odrze”, „Kresach”, „Nowym Wieku”, „Czasie Kultury”. Był stałym felietonistą w „Res Publice Nowej” i „Przekroju”. W  2008 r. otrzymał Nagrodę Literacką GDYNIA, w kategorii poezja, za tom poetycki Pensum. Laureat Nagrody im. Kościelskich (1999), trzykrotnie nominowany do nagrody NIKE.

DOM LITERATURY

ul. Roosevelta 17
90-056 Łódź
tel. 42 636 68 38
tel./fax 42 636 06 19
e-mail: kontakt@dom-literatury.pl