środa, 14 grudnia 2022

Premiera poetycka DL w Łodzi - Tomasz Mielcarek

 

Nakładem Stowarzyszenia Pisarzy Polskich Oddział w Łodzi i Domu Literatury w Łodzi ukazała się książka z wierszami Tomasza Mielcarka Pali się dzień (Seria: Szumy, Zlepy, ciągi, tom 43., Łódź 2022). Wydanie książki współfinansował The Polonia Aid Foundation Trust.

 

wtorek, 13 grudnia 2022

Marcin Bies i Bogdan Prejs w IM


Instytut Mikołowski w Mikołowie zaprasza na spotkanie wokół tomów wierszy: Marcin Bies mimo Boga (wyd. IM, 2022) i Bogdan Prejs Lękopisy dla kotanki (wyd. IM, 2022). Prowadzenie Konrad Wojtyła.

O książkach:

Drogi podróżny Czytelniku, jeśli zapytasz, czym jest „lękopis” i kim jest „kotanka”, chętnie odpowiem: najnowsza książka poetycka Bogdana Prejsa jest do bólu rzetelnym, a zarazem skrajnie subiektywnym raportem z rzeczywistości przedstawionej, na której multiplikacje każdy z nas zgadza się i jednocześnie nie zgadza. Dziennik, zapiski, notatki - z lęku i odwagi, z ironii i troski, z męskiej dumy i czułej uwagi, z wycofania i lęku, paradoksalnej odwagi i szczerości. Piękna, mądra i potrzebna książka, będąca jednako lustrem, jak soczewką.


Marta Podgórnik

Wulgaryzmy są tu jak paciorki różańca. A bluzg objawia się przede wszystkim jako bluźnierstwo. To znak, że idzie o wiarę, tę najprawdziwszą z prawdziwych. Tam bowiem, gdzie nie ma blasfemii, nie ma i rzeczywistej wiary, nie ma rzeczywistej świętości. Tyle że w przypadku poezji Marcina Biesa jest to sacrum z samego dna bytu, który tym samym - boleśnie i wyzywająco - ukazuje się jako przemożny, wręcz imperialny anus mundi, odbyt świata. I w obrębie którego kult nie spełnia się w kapliczkach, lecz w przygodnych szaletach. I nie w pobożnych rytuałach, lecz w defekacji i oddawaniu moczu. Jest to zarazem kult nawiedzony polskością, łzawą i maryjną, zgrzebną i paranoiczną, obrzydliwą jak liszaj. No i oczywiście romantyczną i mesjańską. Poezja Biesa, i owszem, poniża ją i wyszydza, próbuje ją wynicować i zetrzeć na proch. Ale to przecież dowód, że nie może się bez niej obejść, więc bezczelnie i paradoksalnie ją także, wraz z rodzimym katolicyzmem, wynosi na swe bluźniercze ołtarze: niczym ofiarne ścierwo.


Zbigniew Mikołejko

poniedziałek, 12 grudnia 2022

Promocja książki albumowej „Rafał Wojaczek. Byłem, jestem”


Promocja książki albumowej Rafał Wojaczek Byłem, jestem (wyd. Instytut Mikołowski, 2021) w Centrum Informacji Naukowej i Bibliotece Akademickiej w Katowicach. W spotkaniu wezmą udział autorzy tekstów o poezji Wojaczka opublikowanych w książce: Romuald Cudak, Joanna Dembińska – Pawelec, Dariusz Pawelec, Konrad Wojtyła (redaktor książki) oraz Maciej Melecki. Wydarzenie odbędzie się 15 grudnia 2022 r. o godz. 16.00 (CINiBA, sala dydaktyczna, poziom 0).

Spotkaniu towarzyszyć będzie wystawa archiwów Rafała Wojaczka, pochodzących z kolekcji Stanisława Chacińskiego – Byłem, Rafał.


Opis książki:

Publikacja książki Rafała Wojaczka pt. Byłem, jestem bezpośrednio związana jest z uczczeniem 50 rocznicy śmierci poety, jaka przypadła 11 maja 2021 r. Książka zwiera wybór faksymiliów związanych z twórczością i życiem Rafała Wojaczka – pochodzących z archiwum Instytutu Mikołowskiego, gromadzonego nieprzerwanie od początku powstania instytucji, którego siedzibą przez dwadzieścia lat (1999 – 2019) było rodzinne mieszkanie poety.

Oprócz pamiątek po Poecie, jakie zostały zachowane przez jego rodziców, a które przeszły na poczet własności IM, na przestrzeni lat pojawiały się raz po raz – w postaci darowizn lub zakupu – kolejne rzeczy autorstwa Wojaczka, kompletowane oraz archiwizowane w postać bogatego zbioru zawierającego m.in.: dziewięć fotografii Mikołowa ze stycznia 1962 r., wycinki z gazet i czasopism wierszy oraz recenzji z tomów Wojaczka - publikowane za jego życia bądź krótko po śmierci - dedykacje i odręczne poprawki w egzemplarzach tomów wierszy, dwa listy Wojaczka do prof. Edwarda Balcerzana, zeszyty szkolne, bibliotekę czytanych przez poetę książek z jego autografami, teczkę, w której kompletował maszynopisy swych utworów, a także nieznane i niepublikowane zdjęcie poety z roku 1968. Najcenniejszy zaś korpus archiwum Rafała Wojaczka, zgromadzony przez IM, stanowi zbiór dwu kolekcji. Pierwsza - zakupiona przez Miasto Mikołów – kolekcja, pochodząca ze zbiorów Stanisława Chacińskiego, obejmuje 50 obiektów. Składają się na nią: listy Wojaczka adresowane do niego, autografy wierszy (w tym dwa do tej pory nieznane i niepublikowane), pocztówki, warianty spisów treści debiutanckiego tomu Sezon, a także dedykacje w tomikach poety wraz z autografami wierszy usuniętymi z pierwotnych wersji przez cenzurę, unikatowe egzemplarze miesięcznika Odra z opublikowanymi wierszami Wojaczka, pod którymi znajdują się dopisane własnoręcznie przez autora daty ich powstania. Druga, to dar Sylvio Godona – niemieckiego badacza twórczości Wojaczka oraz publicysty – w posiadanie której wszedł dzięki ofiarowaniu jej przez brata Poety, Andrzeja Wojaczka. Obejmuje ona 32 rękopisy wierszy Wojaczka, pochodzących z okresu pracy nad kanonicznymi tomami wierszy: Nie skończona krucjata oraz Inna bajka. Zawiera także bezcenne trzy oryginalne zdjęcia poety – w tym jedno nieznane, pochodzące z cyklu autoportretów w białej koszuli - a także fotografie rodziców poety, fotografie wykonane w 1982 roku przedstawiające najważniejsze miejsca z życia Wojaczka – w Mikołowie i we Wrocławiu. Wśród owych rękopisów znajduje się autograf wiersza do tej pory niepublikowanego, pt. „Metamorfoza”. Wiersz ten pojawia się w dwu wariantach Nie skończonej krucjaty oraz w pierwotnym wariancie Innej bajki. Ostatecznie nie znalazł się on w żadnym z tych tomów. Nie znalazł się też w wierszach spoza zbiorów, publikowanych w bloku wierszy rozproszonych, w książce Utwory zebrane, w roku 1976, pomimo występowania w postaci tytułu w prezentowanych wariantach obu tomów, umieszczonych w autorskim posłowiu redaktora tomu Bogusława Kierca. Dzięki temu właśnie oznaczeniu go w przedstawionych spisach treści poszczególnych, aranżowanych przez Poetę, wersji książkowych, istniała wiedza o tym wierszu. W dziale rękopisów Biblioteki Ossolineum, gdzie zdeponowana jest przeważająca większość spuścizny literackiej Rafała Wojaczka, tego wiersza nie ma.

Książka zawiera wybrane reprodukcje owych rzeczy, które, w ujęciu biograficzno – literackim,  tworzą rozległą  panoramę intensywnej aktywności Wojaczka, ujawniającą, w układzie chronologicznym, narastający z roku na rok proces osiągania swej poetyckiej jedyności – niepowtarzalnego języka, tonu wypowiedzi oraz rozległej i drapieżnej wyobraźni, ufundowanej na niezmiennej potrzebie transgresyjnego wyłaniania nowych, kreacyjno - poetyckich światów, zawieranych w dalekosiężnych wizjach. Towarzyszą tym prezentacjom  teksty interpretacyjne znamienitych badaczy twórczości oraz życia Wojaczka:  Bogusława Kierca, Romualda Cudaka, Joanny Dembińskiej – Pawelec, Dariusza Pawelca, Konrada Wojtyły, a także pracowników IM: Macieja Meleckiego i Krzysztofa Siwczyka.

Charakter oraz forma książki posiada w swym zamierzeniu postać kolażu – reprodukcje autorskich zapisów wierszy sąsiadują z oryginalnymi fotografiami autorstwa Wojaczka, ekspozycje barwnych dedykacji czy autografów listów zestawiane są zaś z fragmentami eksponowanych maszynopisów prozy Wojaczka, czy też pierwodrukami wierszy, a poszczególne partie reprodukowanych prac zostały przedzielone  tekstami wspomnianych krytyków, które niewątpliwie wzmacniają odbiór ukazanej fragmentarycznie literackiej schedy twórczości Rafała Wojaczka (Maciej Melecki, Dyrektor Instytutu Mikołowskiego).

(Źródło: CINiBA)

sobota, 10 grudnia 2022

Off Bierezin

 

Za mną Dzień Jacka Bierezina, który był elementem programu XVI Festiwalu PULS LITERATURY w Łodzi, a którego miałem zaszczyt być gościem. O to, co o mojej festiwalowej nie-obecności napisali Organizatorzy: „Dziś Rafał Gawin otworzył oficjalnie XXVII Ogólnopolski Konkurs Poetycki im. Jacka Bierezina. Jakub Pszoniak poprowadził spotkanie się z poetami Piotrem Gajdą i Tomaszem Mielcarkiem. Obaj poeci w swoich najnowszych książkach podjęli temat domu i migracji, jednak każdy z nich w oryginalny sposób. Piotr Gajda postawił bardziej uniwersalne pytania o tożsamość, wartości, jakość i kierunek świata, który tworzymy. Natomiast Tomasz Mielcarek zawarł w swojej książce emocje i przeżycia, związane z emigracją w 2008 oraz powrotem do kraju i szukaniem swojego miejsca na nowo. Usłyszeliśmy także wiersz Piotra Gajdy poświęcony Łodzi”. Na dowód, że nie wszystko było „tylko oficjalne” (przestrzeń poezji wypełniona jest nie tylko wierszem, ale i apendyksem do wiersza) załączam kilka fotek z tzw.offu.






Godzina ogłoszenia werdyktu

piątek, 9 grudnia 2022

Premiera poetycka DL w Łodzi – Darek Foks

 

Nakładem Domu Literatury w Łodzi ukazała się książka z wierszami Darka Foksa Pocałunek na placu Wolnica (Łódź 2022).